DERNEĞİMİZİN TARİHCESİ
Erzurum Halkoyunları Halk Türküleri Turizm Derneği 1954 yılında kurulmuş olup, aralıksız faaliyetini sürdürmektedir.
Dernek kuruluşuna gelinceye kadar Ülkemizde folklorumuzun derlenmesine toplanmasına Tiyatro, Müzik Resim gibi güzel sanatlarla ilgili faaliyetlere değer verilmesine Halkevleri döneminde önem ve hız verildiği bir gerçektir.
Türkiye Cumhuriyetinin kurucusu Aziz Atatürk, yepyeni bir Türk devletinin Çağdaş milletler seviyesine ulaşması için Ulusun;Tasada Kıvançta ve Kaderde bölünmez bir bütün olarak evvela kendi Milli Kültürüne değer vermesini Eğitici ve öğretici olan Tiyatronun bizzat halk tarafından yaşatılmasını ve Türk müziğinin çağdaş milletler seviyesinde icra edilmesini Cumhuriyetimizin ilk yıllarında istemişlerdir.
1933 yılında bir kanunla kurulan Halk evleri bu amaçlarla faaliyetlerini 1951 yılına kadar sürdürmüştür. 1949 yılında İtalya'nın Venedik şehrinde düzenlenen Uluslar arası festivalde Türkiye'yi temsil eden Erzurum Halkevi 'Bar ekibi' Birincilik ödülünü alarak Ülkemiz sınırları dışında Türk Folklor meşalesini ateşlemiştir.
Halk evlerinin kapanması ile Bar ekibinin hamisi İhsan Ertugay ve arkadaşları o yıllarda spor kulüplerine katılmamış ancak, Dünya Folklor alanında kendisini tanıtan Erzurum Barlarının bir kuruluşta yaşatılması ve genç kuşaklara intikal ettirilmesini düşünmüşlerdir. Bu düşüncelerini Erzurum'da neşir hayatını sürdüren Doğu Gazetesi sahibi Turhan Bilgin'e anlatmış ve Erzurum Halkoyunları Halk Türküleri Derneği çatısı altında Folklorumuzun yaşatılabileceği fikrini şehrin Valisi Hilmi İncesulu'ya intikal ettirirler O'da yardımcı olacağını ve gerekirse Derneğin Fahri Başkanlığını üstlenebileceğini beyan edince Dernek kurma fikri düşünceden fiili teşebbüse dönüşür.
Erzurum Halk Oyunları Halk Türküleri Derneği Aralık 1954 tarihinde Kurulmuş ve Muhtar Dursunoğlu, İhsan Ertugay, Turhan Bilgin, İhsan Coşkun Atılcan, İhsan Taftalı, Şeref Uludağ, Hulusi Seven, Nihat Demiryürek, Bahattin Merdal ve Mahmut Baltacı Derneğin Kurucuları olup ilk Yönetim Kurullarında görev almışlardır.
Derneğimiz Davul Zurnalı bir törenle bir binanın bodrum katında kiralamış olduğu ama yakılan Kültür meşalesinin aydınlığında ve sıcaklığında faaliyetine başlamıştır.
Derneğimizin amacı; Ecdattan bizlere kadar intikal eden ve milli Kültürümüzün bir kolu olan Halkoyunlarımızı Halk türkülerimizi yaşatmak ve genç kuşaklara aktarmak, dolayısı ile cemiyete millete Milli kültürle teçhiz edilmiş ve Beceri kazanmış gençler yetiştirmektir.
FAALİYETLERİMİZ;
1-HALK OYUNLARIMIZ;
Halk oyunlarımızın genç kuşaklara aktarılmasında bir gönül adamı olan İhsan Ertugay la başlayan çalışmalarımızla adeta bayrak yarışı gibi dizi dizi dadaşlarla dadaş kızlarımız yetişmiştir.
Halk oyunlarında yetişen kız ve erkek bar ekiplerimiz Kuruluşumuzdan bugüne kadar Yurt içinde birçok festivallere katılmış yarışmalarda da birincilik ödülleri almışlardır.
Yurt dışında da hatırlayabildiğim kadarı ile;
1958 yılında Bürüksel'de
1961 yılında Fransa Nis ve İtalya İmperia kentlerinde
1964 yılında Avusturya Gras, Viyana Salzburug, Almanya'nın Frankfurt, Münih İsviçre'nin Lozan, Leysin, Motre, İtalya'nın Venedik kentlerinde
1965 yılında Tunus Kartaca'da
1968 yulında Yugoslavya'nı Ohrit şehrinde
1970 yılında Japonya'nı Osaka fuarında
1974 yılında Fransa Nis Festivalinde
1976 yılında Macaristan'ın Eger şehrinde
1982 yılında İtalya'nın Gastellione Dellago kasabasında
Uluslar arası Halk oyunları gösterilerinde Ülkemizi temsil etmişlerdir.
2-HALK TÜRKÜLERİMİZ;
Halk türküleri çalışmalarımızda Hulusi Seven yönetiminde başlayan daha sonraları Suat Işıklı ile devam eden koro çalışmalarımızda Halk Türkülerine sevdalı ve bir o kadar da yetenekli Sanatçılar yetiştiğini görmekteyiz. 1960 lı yıllarda ''Doğudan sesler'' Korosu adıyla radyo programlarıyla halkın gönlünde yer almışlardır Suat ışıklı nın bizzat koro yönetimini yaptığı 1970 li yıllarda Türkiye'de ilk kez yaşları 10-16 arasında değişen 15 erkek ve 20 kız öğrencinin bağlama çaldığı 60 kişilik halk müziği koroları oluşturulmuştur.
Dernek korosunda yetişen elemanların Türkiye Radyoları Halk müziği korolarına ve Güzel Sanatlar fakültelerine girmeleri övünç kaynağımızı oluşturmuştur.Türkiye radyolarında doğum yeri Erzurum olan sanatçılarla röportaj yapıldığında ilk müzik çalışmalarının Derneğimizde başladığını vurgularlar.
Şuanda hatırıma gelenlerden bazıları şöyle sıralayabiliriz.
Suat Işıklı, Arif Sağ, Osman Mavioğlu, Mükerrem Kemertaş, Muharrem Akkuş, Raci Alkır, Mete Çelenk, Ekrem Çakıllı, İlhami Kamber, Muammer Özkavcı, Fuat Lehimler, Metin Gülebenzer, Lütfü Ortakale, Ragıp Topçu, Okyay Kösegil, Raci Alcan, Mustafa Acar ve Faruk Demirağ bu derneğin bağrından çıkmış sanatçılardır.
3-KÜLTÜREL ÇALIŞMALAR VE YAYINLARIMIZ;
Derneğimiz Başkanlarından Sabahattin Bulut'un genel yönetmeliğini yaptığı Yakutiye isimli 6 sayı mecmualık folklor araştırmaları yanında Derneğimiz kültür yayınları olarak yazdığı
1984 de Kuşaktan Kuşağa Erzurum Folkloru,
1989 da Erzurum'un tarihsel ve Kültürel değerlerini içeren Damla Damla Erzurum,
1995 de Erzurum'da İz Bırakanlar,
1997 de Erzurum Çarşı Pazar,
2001 de Erzurum Türküleri isimli kitapları
Erzurum'un Kültür ve yayın hayatında kaynakça oluşturmuştur.
Derneğimiz bünyesinde genç yetenekli gençlerden oluşan Tiyatro kolu Sabahattin Bulut'un yazdığı ''Şenlik'', ''Tarihten sayfalar'', ''Konuşan ölüler'', ''Mohaçtan aziziyeye'','' Beklenen Madalya'', ''Gören gözler'' isimli oyunları Erzurum kurtuluş şenliklerinde halkın beğenisini kazanmıştır.
Ayrıca ''Reyimi sana veriyorum'', ''Hürrem Sultan'', ''4.Murat'' ve ''Köroğlu'oyunlarını da sahneleyerek halkın beğenisine sunulmuştur.
Aziziyede Düğün var, Milli Mücadele Başlıyor ve Beyaz Kartallar isimli radyofonik oyunları Devlet Tiyatrosu sanatçıları tarafından seslendirilerek TRT Erzurum Radyosunda yayınlanmıştır.
Metinlerini yazdığı''Oduncu'' isimli orta oyunu ile''Şeker başı'',''Kına Gecesi''isimli senaryoları da TRT İzmir Televizyonunca çekimi yapılarak Tv de yayınlanmıştır.
4- DERNEK BİNAMIZ;
Kuşaktan Kuşağa Halkoyunları ekiplerimiz ve Halk Türküleri korolarımız ile tiyatro kolunda çalışanlar gönüllere ve zihinlere sığmayan kültürel zenginliklerimizi sergileyecek küçük salonlara sığmıyordu. Kira ile oturulan mahaller ihtiyacımızı karşılamıyordu artık Dadaşın kendi Ev'inin de olması zaruret halini almıştı.
Bir Kültür Okulu gibi çalışmalarımızı gören ve Milli Kültür ve Milli değerlerlerimiz yanında Sanat kollarına da değer veren şehrin Valisi Sayın Necmettin Karaduman'ın himayelerinde 1971 de cüzi bir bedelle tahsis edilen arsada inşaata başlanılmış, 1974 yılında 250 m2 üzerine 3 katlı inşaat tamamlanarak faaliyetlerimiz kendi binamızda sürdürülmüştür.
Derneğimiz çalışmaları halen devam etmektedir. Bugün 40 kişilik Minikler, Gençler ve Yetişkinler olarak Bar ekibi elemanlarımız yanında 25 kişilik Halk türküleri koromuz çalışmalarını aynı şevk ve heyecanla sürdürmektedir. Ocak 2010
Cahit ALPARMAK Başkan |